دليل بر صحت آن اين است كه اگر براى افراد انسان زندگانى ديگرى بجز آنچه ديده مىشود پس از مرگ نمىبود تا در آنجا با كيفياتى كه در خور اعمال او است روبرو شود آن وقت ايجاد نخستين زندگانى وى بيهوده و عبث به نظر ميرسيد ، زيرا اگر مرگ نيستى باشد سرانجام آدمى به نيستى منتهى ميشد و آن وقت براى نخستين زندگانى وى در اين جهان حكمتى نمىيافتيم و حال آنكه رفتار عبث و بيهوده از حكيم محال است . و چون مرحله‌ها و احوال چهارگانه ثابت شد اينك به شرح و بيان مشاعر آدمى در مراحل مزبور ميپردازيم و هنگامى كه مشاهده كنيم چگونه مشاعر وى در مراحل ياد كرده با هم متفاوت است و اختلاف آشكارى در آنها وجود دارد آن وقت حقيقت و عمق متشابه بر ما كشف خواهد شد . در مرحلهء نخستين مشاعر آدمى آشكار و پيداست . خداى تعالى ميفرمايد : و خدا شما را از شكمهاى مادرانتان بيرون آورد كه هيچ چيز نمىدانستيد و براى شما گوش و ديده‌ها و دلها « انديشه » بيافريد ، باشد كه شكر كنيد [ 1 ] . پس با اين مشاعر است كه انسان به فرا گرفتن ملكات علوم و معارف كامياب مىشود و حقيقت انسانيت خويش را تكميل مىكند و حق عبادتى را كه به رستگارى او منجر مىشود ادا مىكند . و اما مشاعر انسان در مرحلهء دوم يا در مرحلهء خواب به عين همان مشاعر حسى ظاهر است ليكن مانند حالت بيدارى در اعضا و جوارح او نيست . اما بيننده به هر چه در خواب درك كرده است يقين حاصل مىكند و با آنكه اعضاى او بطور عادى به كار نرفته و به كلى تعطيل بوده است ، بمشاهدات خود در عالم خواب هيچ شك و ترديدى نمىكند .

--> [ 1 - ) ] وَ الله أَخْرَجَكُمْ من بُطُونِ أُمَّهاتِكُمْ لا تَعْلَمُونَ شَيْئاً وَ جَعَلَ لَكُمُ السَّمْعَ وَ الْأَبْصارَ وَ الْأَفْئِدَةَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ 16 : 78 س : 16 ( النحل ) آ : 80